gozlemkitap
RSS
Yayın Haftaları X
Kutsal Tora’nın verildiği bugün: ŞAVUOT
Kutsal Tora’nın verildiği bugün: ŞAVUOT
Pesah-Şavuot-Sukot üçlemesinin ikinci bayramı olan Şavuot’ta, Tanrı geçmiş ve gelecek tüm Yahudilerin huzurunda, 10 Emri ve sonrasında Tora’yı verir.

Tora’nın verilmesi, Yahudi tarihinin akışını değiştirir ve bir Yahudi’nin, Yahudi olarak yaşamasının en büyük ödülü ve yaşam sebebi olur. Nerede yaşarsa yaşasın, ne yaparsa yapsın, Yahudilere hayat, kuvvet, temel, sağlamlık ve zenginlik veren tek güç Tora’dır. Bu yüzden, Tora, Yahudiler için ‘Torat Hayim- Yaşam Kaynağı’ olur.

“Tora, insanın yaşamı boyunca her gün ‘bu günde’ alabileceği, öğrenebileceği ve o heyecanı tadabileceği bir öğretidir. Bu sebeple Sefer Tora berahasında Natan Atora-Tora’yı vermiş olan değil; Noten Atora- Tora’yı vermekte olan (Tanrı) denir.”(Şemot s.204.açk.)

Hazal der ki:“Behol yom yiye beeneha keilu ayom nitna - Her gün, Tora, sanki bize bugün veriliyormuş gibi almamız gerekir” (Raşi-Şemot 19:1) ve (Shemot, 19:1, Devarim 6:6, 11:13, 26:16)

Fiziksel bir varlık olan insan, Tora’da belirtilen mitzvalar ile ruhaniyete ve Kutsal Tanrı’ya bağlanır. Tanrı’nın Yahudilere bu bağlantı yolunu sunması, onların bu yolu kullanarak cenneti dünyaya indirmelerini sağlamaktır.

Şavuot Bayramı, Omer’in bitişinden hemen sonra, 6 ve 7 Sivan günleri, (Bu yıl 27 ve 28 Mayıs) coşku ve neşeyle kutlanır.

Şavuot-Şevuot

Rabi Hayim ben Atar, bayramın, ‘Şavuot’ olarak değil, ‘Şevuot-yeminler’ olarak telaffuz edilmesi gerektiğini belirtir. “Hem bugün burada bizimle olup Tanrı’nın huzurunda duranlarla, hem de bugün burada bizimle olmayanlarla yapılmaktadır bu antlaşma…”(Devarim-29:14-15) Bu antlaşma ile İsrailoğulları Tora’yı takip edeceklerine ve Tanrı’dan başka tanrılara ibadet etmeyeceklerine, Tanrı da, İsrailoğulları’nı başka bir milletle değiş tokuş etmeyeceğine ant içmişlerdir. Bunun için, kadın-erkek, çoluk-çocuk bütün Yahudiler, Tanrı’ya bağlılıklarını yinelemek ve 10 Emir’i tekrar dinlemek için Şavuot’un ilk günü sinagoga giderler.

ŞAVUOT Bayramının farklı isimleri

Zeman Matan Toratenu- Tora’mızın Veriliş Zamanı

Hag ABikurim- İlk Ürünlerin Bayramı

 Hag AŞavuot- Haftalar Bayramı

 Hag AKatsir- Hasat, Biçme Bayramı

 Hag Aasif- Ekinleri Toplama Zamanı

Atseret- Sonuçlandırma

Pentacost- Ellinci Gün

NEDEN?

Neden Şavuot’ta sütlü yiyecekler yenilir?

Şavuot’ta sütlü yiyecekler yenilmesinin sebebi hakkında yorumlardan bazıları:

1)Tora’da Şavuot Bayramı ve et ile sütlü yiyeceklerin birlikte yenmemesi emri ardı ardına sıralanmıştır. “Toprağının ilk turfandalarını, Tanrın Aşem’in evine getir. Eti, annesinin (sütü bile olsa), sütle pişirme” (Şemot 23:19).

İsrailoğulları’nın kap-kacaklarını kaşer hale getirme- sıfırlama için zamanları yoktu. Bunun için sütlü yiyecekler yediler.

2) Vaat edilen topraklardan, ‘bal ve sütün aktığı ülke’ olarak bahsedildiği için. (Şemot 3:17 ve 13:5)

3) Şir Aşirim’de (Ezgilerin Ezgisi 4:11), Kral Salamon, Tora’dan bahsederken, “Dudaklarından bal ve süt gibi damlar” kelimelerini kullandığı için.

4) Süt- İbranice halav- gematriada, harflerinin toplamı kırk eder. Bu da, Moşe Peygamber’in kırk gün ve kırk gece Sina Dağında İsrailoğullarına Tora’nın verilmesi için hazırlandığını sembolize eder.

Neden Şavuot’ta Ruth’un Kitabı-Megilat Ruth okunur?

Megilat Rut, Şavuot’un ikinci günü okunur. Bunun nedeni üzerine farklı görüşlerden bazıları:

1) Şavuot, Kral David’in doğum ve ölüm yıldönümüdür. Ruth ve kocası Boaz, Kral David’in büyük büyükanne ve büyük büyükbabaları olduğu için.

2) Ruth’un kitabında bahsedilen hasat sahneleri, Hasat Bayramı Şavuot’a ait olduğu için.

3) Moav’lı bir putperest olan Ruth, hiçbir maddi çıkarı olmadan Yahudiliği içtenlikle kabul ettiği, bir “ger tzeddek-aramıza iyi niyetle katılan yabancı” olduğu için. Bütün Yahudiler de, aynen Ruth gibi, Kutsal Tora ve kurallarını, Tanrı’ya olan derin inançları ve güvenleri ile Şavuot’ta kabul ettikleri için.

4) Ruth’un hikâyesi, bir Hesed-karşılık beklemeden yapılaniyilik-hikâyesidir. Aynı şekilde Tora, iyilik ile başlar ve iyilik ile son bulur. (Sotah 14a) Başta Adem ile Havva’ya giyecek sağlanması (Bereşit 3:21), sonunda Moşe Peygamberin gömülmesi.(Devarim 34:6)

Neden Şavuot’ta evler ve sinagoglar süslenir?

Şavuot’ta evler ve sinagoglar, geleneksel olarak çiçekler, ağaç dalları ve taze yeşilliklerle süslenir. Bunun sebebi üzerine farklı yorumlardan bazıları:

1) Tora’nın verildiği zaman, Yahudilerle Tanrı’nın birleşmesi, bir düğün olarak kabul edildiği ve Tora verilirken Sina Dağı’nın düğün yeri gibi mucizevî bir şekilde çiçeklerle ve yeşilliklerle kaplandığı için.

2) Şavuot’tan itibaren Bet-Amikdaş’ta sunulan ilk turfandaların getirildiği Bikurim Sepeti’ni anımsattığı için.

3) Şavuot’ta Tanrı, ağaç meyvelerinin kaderini belirlediği için.

ŞAVUOT 2012-5772 Takvimi

23 Mayıs Çarşamba-Yom Ameyuhas: “Bağlantı olan gün” Sivan ayının ikinci günü, Roş Hodeş Sivan ile üç sınırlama gününü(Şeloşet Yeme Agbala) birbirine bağladığı içinbu şekilde anılır.

24 Mayıs Perşembe – 25 Mayıs Cuma – 26 Mayıs Cumartesi - Şeloşet Yeme Agbala-Üç günlük hazırlık, sınırlama dönemi: İsrailoğulları’nın, Sina Dağı’nda Tora’yı almalarından önce, üç günlük hazırlanma dönemini sembolize eder.  Tanrı Moşe’ye ‘Halka git’ dedi ve onları bugün ve yarın kutsiyete uygun duruma getir.(Bedenlerini ve) Giysilerini (mikveye) daldırsınlar. Üçüncü gün için hazır olsunlar; çünkü üçüncü günde, Tanrı tüm halkın gözleri önünde Sina Dağında açığa çıkacaktır.Dağın çevresini halk için sınırlandır.(Onlara şöyle) Söyle: Dağa çıkmaktan-kenarına temas etmekten (bile) kendinizi sakının.” (Şemot 19:10-12)

25 Mayıs Cuma: Gün içinde evler ve sinagoglar çiçekler, ağaç dalları ve yeşilliklerle süslenir.

Gün batmadan, Şabat mumları yakılır ve beraha söylenir: “BARUH ATA AD. ELOENU MELEH AOLAM AŞER KİDEŞANU BEMİTZVOTAV VETSİVANU LEADLIK NER ŞEL ŞABAT- Bize ŞABAT mumlarının yakılması üzerine emir veren evrenin kralı Tanrı’mız, sen kutsalsın.”

Şavuot, Cumartesi akşamı gün batımı ve avdala yapıldıktan sonra başlar.

26 Mayıs Cumartesi akşamı Şabat çıkışı: Saat 20.52’den sonra, yanan hazır bir ateşten faydalanarak Yom Tov mumları yakılır: “BARUH ATA AD. ELOENU MELEH AOLAM AŞER KİDEŞANU BEMİTZVOTAV VETSİVANU LEADLIK NER ŞEL YOM TOV- Bize YOM TOV mumlarının yakılması üzerine emir veren evrenin kralı Tanrı’mız, sen kutsalsın.”

*Yom Tov mumlarını yakmakta geciken kadınlar, cumartesi akşamı, gece yarısına kadar hazır ateşten faydalanarak bayram mumlarını yakabilirler.

**Yom Tov mumlarını yakmakta kullanılan aynı hazır ateşten faydalanılarak Avdala yapılır.

***26 Mayıs Cumartesi akşamından, 28 Mayıs Pazartesi akşamı gün batımına kadar Yom Tov’dur (İyi gün-Bayramın Mübarek Günleri). Şabat gibi iş yapılmaz, elektrik kullanılmaz vb. ancak yanan bir ateşten faydalanarak yemek pişirilebilir.

Cumartesi akşam duasından sonra, Bayram Kiduşu ve Şeeheyanu duası ile başlayan güzel bir bayram yemeği yenir.

BARUH ATA AD. ELOENU MELEH AOLAM ŞEEHEYANU VEKİYEMANU VEİGİANU LAZEMAN AZE -Kutsalsın Sen, Tanrı’mız, evrenin kralı, çünkü bizi yaşattın, ayakta tuttun ve bu zamana eriştirdin.”

Tikun lel Shavuot: Bu gece geleneksel olarak uyanık kalıp bütün gece Tora öğrenilerek geçirilir.Yahudilikte Kutsal Kitap metinlerini yorumlayan Midraş’ta belirtildiği üzere, Tanrı’nın onlara Tora’yı vermeyi vaat ettiği günün öncesindeki akşam, İsrailoğulları bir yoruma göre yorgunluktan uyuyakalır. Sabah, Tanrı’nın, 10 Emir’i dile getiren kutsal sesiyle uyanırlar. Yaygın bir yoruma göre, onların yaptığı bu hatayı telafi etmek için; Kabalistlerin yorumuna göre ise de, Roş Aşana Bayramı’na kadar sağlıklı bir yaşamımız olmasını garanti altına almak için, o gece uyumayıp Tora çalışılır. Ertesi gün sanki ‘biz’ Tora’yı almaya hazırlanıyormuşuz gibi Tora’ya odaklanır, dikkatimizi ve enerjimizi bu yönde yoğunlaştırırız.

27 Mayıs Pazar: Tanrı Sina Dağı’nda 10 Emir’i dile getirirken,  geçmiş ve gelecek bütün Yahudilerin ruhları bu muhteşem ve insan beyninin algılaması imkânsız olaya bizzat şahit olmuşlardı. Bunun için, kadın erkek, çoluk çocuk bütün Yahudiler, Tanrı’ya bağlılıklarını yinelemek ve 10 Emir’i tekrar dinlemek için Şavuot’un ilk günü sinagoga giderler.

Rabbi Menachem M.Scherneerson, küçük yaştaki çocukların, hatta bebeklerin bile Şavuot’ta sinagogda 10 Emir’i dinlemeye getirilmelerini teşvik etmişti. Çünkü İsrailoğulları Sina Dağında beklerken, Tanrı ancak Tora kurallarını layığı ile yerine getireceklerini garanti ettikleri takdirde onlara Tora’yı vereceğini söylemişti. İsrailoğulları, önce atalarını, sonra Peygamberlerini kefil olarak göstermiş, ama Tanrı onları garantör olarak kabul etmemişti. Sonunda, çocuklarını garantör olarak göstermişler, Tanrı, sadece çocukları garantör olarak kabul edip, çocukların hatırına Tora’yı İsrailoğullarına vermişti. (Midraş Rabba, Şir Aşirim 1:4).Çocuklar, Tanrı tarafından kabul edilen tek garantörler oldukları için, bugün, özellikle çocukların, sinagoga getirilmeleri gerekir.

Kiduş’tan sonra, özenle hazırlanmış bayram yemeği yenilir.

28 Mayıs Pazartesi: Ruth’un Kitabı-Megilat Ruth okunur. Sabah duasından sonra Kiduş yapılır ve özenle hazırlanmış bayram yemeği yenilir.

Şavuot Bayramı, bu akşam yıldızların çıkışıyla son bulur.

29 Mayıs Salı: Isru Hag- Bayramın ertesi günü- Bayramın uzantısı olarak bilinir ve bugünde oruç tutulmaz. Isru Hag,Yeruşalayim’i  ziyarete gidilen Üç Hac Bayramı,Pesah-Şavuot-Sukot’un bittiği günün ertesi günüdür.Talmud  bilgelerine göre, bayrama, yemek yiyip içerek ‘gün ekleyen’ kişiler, sanki  bir sunak inşa edip, üzerinde bir kurban sunmuş gibi kabul edilirler. “İplerle bağlayın bayram korbanını” (Mezmurlar 118:27).

Rabbi Isaac Luria’nın bir öğretisine göre, bayramdan sonraki günü, bayrama bağlamamızın sebebi, bayramdan kalan ışıktan faydalanmak, bayramın kutsallığını bir nebze olsun uzatabilmek arzusudur.

Önemli Not: Yazıda kısa bir özet olarak verilen bilgiler, okuyucuya bu konular hakkında fikir vermek amacıyla Every Person’s Guide to Shavuot, Kutsal Kitap, The Complete Story of Shavuot Guidelines, El Gid Para El Pratikante (Gözlem), The Jewish Book of Why, Şemot (Gözlem), Bamidbar (Gözlem) kitaplarından ve  www.chabad.org, www.aish.com, jewfaq.org, www.ou.org, wwww.meaningfullife.com sitelerinden derlenerek hazırlanmıştır.Cemaatlerin farklı gelenekleri ve uygulamaları olabildiği için özel günler ve uygulamalar hakkında en doğru ve detaylı bilgiler için, cemaatin kendi Rabi’lerine başvurması gerekir.

Facebook'ta Paylaş
Yazar Nazlı DOENYAS
Yazdır Yazdır
Yazdırma Önizleme X Yazdir
Yazdırma işlemini başlatmak için YAZDIR 'a tıklayın.
Arkadaşına Gönder Arkadaşına Gönder
Arkadaşlarıma Gönder X
Abone Formu X
Şalom Gazetesi’nin adresinize gelmesi için bir yıllık şehir içi abonelik ücreti 140 TL.dir.
İletişim Formu X
Şalom Satış Noktaları X
Remzi Kitabevi - Etiler Akmerkez
Remzi Kitabevi - Suadiye
Remzi Kitabevi - Osmanbey
Remzi Kitabevi - Erenköy Carrefour
Remzi Kitabevi - Akadlar Mayadrom
Remzi Kitabevi - Mecidiyeköy Profilo
Remzi Kitabevi - Ankara Armada
Remzi Kitabevi - İzmir
Remzi Kitabevi - Antalya
Şalom Gazetesi - Künye X
künye
Abone Bize Ulaşın Reklam Şalom Satış Noktaları Künye Tüm Hakları Saklıdır. Şalom Gazetesi 2008